సాధారణ నామం : టర్మరిక్ శాస్త్రీయ నామం : కర్కుమాలాంగా కుటుంబం: జింజి బరేసి
వ్యవసాయరంగంలో
- పసుపు తాజారసం, నీటి ద్రావణం, ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ పంటలనాశించే పురుగులపై కీటకనాశక చర్య, దోమలపై వికర్షక చర్య కలిగి ఉన్నాయి. పసుపు సహజ పురుగుమందుగా అనేక పంటలనాశించే పురుగుల నివారణకు రసాయన పురుగు మందులకు ప్రత్యామ్నాయంగా ఉపయోగడపడుతుంది. (డయాలస్, 2011).
- పసుపు, అల్లం ద్రావణాలు నిల్వ ధాన్యంలో ఆశించే రెడ్‌ఫ్లోర్‌బీటిల్, ట్రైబోలియం కాస్టానియం లార్వా, ప్యూపా, పెద్ద పురుగుల విడుదలను గణనీయంగా తగ్గించాయి. గింజల బరువు నష్టాన్ని కూడా తగ్గించాయి. కాని ఈ రెండింటిలో అల్లం ద్రావణం బాగా పని చేసింది. ఈ రెండు ద్రావణాలను సమగ్ర సస్యరక్షణ పథకాలలో సమర్ధవంతమైన వస్తువులుగా ఉపయోగించవచ్చు. (సజ్జాద్ ఆలి, అతని అనుచరులు, 2014).
- పసుపు, అల్లం ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ముఖ్య సుగంధ ద్రవ్య పంటలు. ఇవి రెండు నిల్వ ధాన్యాలను ట్రైబోలియం క్యాస్టానియం ఆశించి నష్టం కలిగించకుండా కాపాడతాయి. ఇవి తమ ఫ్యూమిగెంట్ చర్య ద్వారా పురుగులను నివారిస్తాయి (రవీంద్రన్, 2007; లీ, అతని అనుచరులు). కాంటాక్ట్ ఇన్‌సెక్టిసైడ్స్ (బబ్రౌచ్, అతని అనుచరులు, 2010; గార్సికా, అతని అనుచరులు) యాంటీఫీడెంట్స్ లేదా వికర్షకాలుగా (గార్సిన్, అతని అనుచరులు, 2005), పురుగుల జీవిత కాలాన్ని, పెరుగుదల, పునరుత్పత్తిని కూడా నష్టపరుస్తాయి (హో, అతని అనుచరులు, 1996; రహ్మత్, అతని అనుచరులు, 2006).
- పసుపు ద్రావణం (20%) ట్రైబోలియం కాస్టానియం అత్యధిక పురుగుల మరణాన్ని అతి తక్కువ లార్వాల విడుదల, అతి తక్కువ ప్యూపాల విడుదల, అతి తక్కువ పెద్ద పురుగుల విడుదలను నమోదు చేసింది (సజ్జాద్ ఆలి, అతని అనుచరులు, 2014).
- పసుపు ద్రావణం ట్రైబోలియం కాస్టానియం ఒరైజీఫిలస్ సురిమెన్సిస్, క్రిప్టోలెస్టెస్ ఫెర్రుజినియస్, సైటోఫిలస్ ఒరైజె, కార్సిరా సిఫలోనికలపై వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (చందర్, అతని అనుచరులు, 2000).
- పసుపు ఆకు ద్రావణాలలోని ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ రైజోపెర్తాడామినికపై కాంటాక్ట్ యాక్షన్ చర్యను ప్రదర్శించింది. ట్రైబోలియం కాస్టానియం గుడ్లు పెట్టడాన్ని, గుడ్లు పొదగడాన్ని తగ్గించింది (త్రిపాఠి, అతని అనుచరులు, 2002).
- పసుపుపొడిలోని రసాయనాలు ట్రైబోలియం కాస్టానియంపై బలమైన వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించాయి. (సు, అతని అనుచరులు, 1981).
- పసుపు పొడి, దానిలోని రసాయనాలు క్యాబేజీ లూపర్, ట్రైకోప్లూసియాని 3వ దశ లర్వాలను 10-20% చంపాయి. పసుపు పొడికి పైపరానిల్ బ్యుటాక్సైడ్ కలిపితే 90-97% లార్వాలు చనిపోయాయి (లావరెస్, అతని అనుచరులు, 2016).
- పసుపుదుంప పొడి ఉత్పత్తుల నిల్వలో ఆశించే సైటోపిలస్ గ్రానేరియస్, రైజోపెర్తా డామినికలను సమర్ధవంతంగా నివారించింది (జిలాని అండ్ సు, 1983).
- పసుపు పొడి (20 గ్రా. /కి.) { ఆవాల నూనె (4 మి.లీ. /కి.) సైటోఫిలస్ ఒరైజె పెద్ద పురుగుల విడుదలను అరికట్టి మరబట్టిన బియ్యాన్ని కాపాడింది (చాందర్, అతని అనుచరులు, 1991).
- ఫ్లైయాష్ { పసుపుపొడి 10% మిశ్రమం వరి పంటనాశించే నఫలాక్రాసిస్ ఇన్సాలిటస్, ఆక్ౙియానిటిడ్యుల; వంగపంటనాశించే ఎపిలాక్న విజింటియోపంక్టేట, ఎఫిస్ గాసిపి, యురెంటియస్ హిస్ట్రిసెల్లస్, కాక్సియోహిస్టిక్స్ ఇన్సోలిటస్, బెండ పంటనాశించే ఆమ్రాస్కా దేవస్తాన్స్, టెట్రానికస్ నియోకాలెడోనికస్, డిస్టెర్కస్ సింగ్యులేటస్, ఆక్సికారెనసయ లినిపెన్సిస్, అనోమిస్ఫల్లేవ, స్పోడోప్టెరా లిటూర, ఈరియాస్ విట్టెల్లాలను 80% చంపింది (శంకరి అండ్ నారాయణసామి, 2007).
- పసుపు దుంపపొడి నిల్వ ధాన్యంలో ఆశించే రైజోపెర్తా డామినికని సమర్ధవంతంగా అరికట్టింది. ప్రత్యేకంగా పసుపుపొడి (0.5%) 63.2% పెద్ద పురుగుల విడుదలను నివారించింది. పసుపుపొడి (14 గ్రా.) { నూనె 6 మి.లీ.) మిల్లాడించిన బియ్యంలో ఈ పురుగులను 100% చంపాయి (చందర్, అతని అనుచరులు, 2003).
- పసుపు దుంప ద్రావణాలు ట్రైబోలియం కాస్టానియంని సమర్ధవంతంగా అరికట్టాయి. పెట్రోలియం ఈథర్ ద్రావణం అసిటోన్ మరియు ఇథనాల్ ద్రావణం కన్నా అధిక సమర్థవంతంగా పనిచేశాయి (జిలాని అండ్ సు, 1983).
- పసుపు దుంప అసిటోన్ ద్రావణం జ్యూట్ ఫ్యాబ్రిక్ నాశించే ట్రైబోలియం కాస్టానియంని తక్కువ మోతాదులో 3 నెలల వరకు అత్యధిక సమర్థవంతంగా వికర్షక చర్య ద్వారా నివారించింది. (చందర్, అతని అనుచరులు, 1992, 1994). పసుపు ద్రావణం ట్రైబోలియం కాస్టానియం, ఒరైజెఫిలస్ సునామెన్సిస్, క్రిస్టోలెస్టెస్ పెర్రుజెనియస్, సైటోఫిలస్ ఒరైజె, కార్సిరా సెఫలోనికపై 3 నెలల వరకు వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (చందర్, అతని అనుచరులు, 2000).
- గోధుమ గింజలనాశించే రైజెపెర్తా డామినిక పెద్ద పురుగులను పసుపు దుంప పెట్రోలియం ఈథర్ ద్రావణం 90.8% నివారించింది. పెట్రోలియం ఈథర్ ద్రావణం (4%) సైటోఫిలస్ ఒరైజెని పూర్తిగా అరికట్టింది. అసిటోన్ ద్రావణం 85% పురుగులనరికట్టింది. పెట్రోలియం ఈథర్ ద్రావణం రైజోపెర్తా డామినికా పెద్ద పురుగులపై 98.3% వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (మాటర్, అతని అనుచరులు, 2008).
- పసుపు దుంప, పైభాగాల క్లోరోఫాం ద్రావణాలు ట్రైబోలియం కాస్టానియం పెద్ద పురుగులపై బలమైన వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించాయి. కాని పై భాగాల ద్రావణం దుంప ద్రావణం కన్నా తక్కువ వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (అబిడ, అతని అనుచరులు, 2010).
- పసుపు ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ ట్రైబోలియం కాస్టానియంపై వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (జిలాని, అతని అనుచరులు, 1988). పసుపు ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ రైజెపెర్తా డామినికా పెద్ద పురుగులను వికర్షించింది (జిలాని అండ్ సెగుక్సేనా, 1990).
- పసుపు దుంప ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ (1%) కార్డమమ్ ఎఫిడ్ (పెంటలోనియా నైగ్రోనర్వోసా)ని సమర్థవంతంగా నివారించింది (సాజు, అతని అనుచరులు, 1998).
- పసుపు ఆకుల నుండి వేరు చేసిన ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ నిల్వ ధాన్యంలో ఆశించే బీటిల్స్, రైజోపెర్తా డామినితో, సైటోపిలస్ ఒరైజే, ట్రైబోలియం కాస్టానియంపై కాంటాక్ట్, ఫ్యూమిగేషన్ విష చర్యలను ప్రదర్శించింది. రైజోపెర్తా డామినికాపై కాంటాక్ట్ చర్యను ప్రదర్శించింది. సైటోఫిలస్ ఒరైజెపెద్దపురుగులపై ఫ్యూమిగేషన్ చర్యను ప్రదర్శించింది. ట్రైబోలియం కాస్టానియం గుడ్లు పెట్టడాన్ని, గుడ్లు పొదగడాన్ని నిరోధించింది (త్రిపాఠి, అతని అనుచరులు, 2002).
- పసుపు పొడి నుండి వేరు చేసిన రెండు మిశ్రమాలు, ఆర్‌టర్మరోన్, టర్మరోన్ ట్రైబోలియం కాస్టానియంపై బలమైన వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (సు, అతని అనుచరులు, 1982).
- పసుపు దుంపల ఎసెన్షియల్ నుండి వేరు చేసిన ఆర్‌టర్మరోన్ ఈడిస్ ఈజిప్టి లార్వాలపై కీటకనాశక చర్యను ప్రదర్శించింది (రోల్, అతని అనుచరులు, 1998).
- ఆర్‌టర్మరోన్ (1000 పిపియం) సుడిదోమ (నీలపర్వత ల్యూజెన్స్) పెద్ద పురుగులను, ప్లూటెల్లా క్ౙెåలోస్టిల్లా లార్వాలను 100% చంపింది. మైజస్ పెర్సికె పెద్ద ఆడపురుగులు, స్పోడోప్టెరా లిటూర లార్వాలను ఆర్‌టర్మరోన్ (2000 పిపియం) సమర్ధవంతంగా నివారించింది (లీ. అతని అనుచరులు, 2001).
- పసుపు దుంప నుండి వేరు చేసిన పదార్థాలను బోట్రైటిస్ సినరియా, ఎరిసిఫె గ్రామినిస్, ఫైటోఫ్తోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్, పక్సినియా రీకాండిటా, పైరిక్యులేరియా ఒరైజె, రైజోక్టోనియా సొలానిల పై పరీక్షించారు (కిమ్, అతని అనుచరులు, 2003). హెక్సేన్ ద్రావణం (1000 మి.గ్రా / లీ.) ఎరిసిఫెగ్రామినిస్, ఫైటోఫ్తొరా ఇన్ఫెస్టాన్స్, రైజోక్టోనియాసొలానిపై ఫంగిసైడల్ చర్యను ప్రదర్శించింది. ఇథైల్ ఎసిటేట్ ద్రావణం బోట్రైటిస్ సినరియా, ఫైటోఫ్తోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్, పక్సినియా రికాండిట, రైజోక్టోనియా సొలనిపై ఫంగిసైడల్ చర్యను ప్రదర్శించింది. ఇథైల్ అసిటేట్ ఫ్రాక్షన్ నుండి వేరు చేసిన కర్కుమిన్ (9500 మి.గ్రా./లీ.) ఫైటోఫ్తోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్, పక్సినియా రికాండిటా, రైజోక్టోనియా సొలానిలను 100, 100, 63% నివారించింది.
- పసుపు దుంపల మిథనాల్ ద్రావణం మిరప పంటలో ఆంత్రాక్నోస్ (కొల్లెటోట్రైకం కోకాయిడెస్) తెగులుని సమర్థవంతంగా నివారించింది. (చో, అతని అనుచరులు, 2006).
- పసుపు దుంప మిథనాల్ ద్రావణంలో గుర్తింపబడిన కర్కుమిన్, డిమిథాక్సికర్కుమిన్, బిస్‌డిమిథాక్సికర్కుమిన్ కొల్లెటోట్రైకం కోకాడెస్, కొల్లెటోట్రైకం గ్లియోస్పోరియాయిడెస్, కొల్లెటోట్రైకం ఆక్యుటేటం శిలీంద్ర పెరుగుదలను సమర్ధవంతంగా అరికట్టాయి.
- పసుపు ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ నుండి వేరు చేసిన రెండు ఫ్రాక్షన్లు ఆస్పర్ౙిల్లస్ ఫ్లేవస్, ఆస్పర్ౙిల్లస్ పారసైటికస్, ఫ్యుజేరియం మొనిలిఫార్మె, పెనిసిలియం డిజిటేటం పై యాంటిఫంగల్ చర్యను ప్రదర్శించాయి (జయప్రకాష, అతని అనుచరులు, 2001).
- పసుపు ఆకుల నుండి వేరు చేసిన ఎసెన్షియల్ ఆయిల్, ఫ్యుజేరియం ఆక్సిస్పోరం డయాంతి, ఆల్టర్నేరియా డయాంతి (కార్నేషన్‌ని ఆశించే శిలీంద్రాలు), ఫ్యుజేరియం ఆక్సిస్పోరం గ్లాడియోలి, కర్వులేరియా ట్రైఫోలిగ్లాడియోలి (గ్లాడియోలస్‌ని ఆశించే శిలింద్రాలు)పై మంచి యాంటిఫంగల్ చర్యను ప్రదర్శించింది (బాబు, అతని అనుచరులు, 2007).
- పసుపు దుంపల నుండి వేరు చేసిన ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ నిల్వ ధాన్యంలో ఆశించి నష్టం కలిగించే 7 శిలీంద్రాలపై శిలీంద్రనాశక చర్యను ప్రదర్శించాయి. వీటిలో ముఖ్యమైనవి ఆస్పర్ౙిల్లస్ ఫ్లేవస్, ఫ్యుజేరియం సెమిటెక్టం, కొల్లెటోట్రైకం గ్లియోస్పోరియాయిడెస్, కొల్లెటోట్రైకం మ్యూసే (దింగ్రా, అతని అనుచరులు, 2007).
- 20 గ్రా. పసుపు దుంప పొడిని 1కి. గింజలకు కలిపి నిల్వ ధాన్యంలో ఆశించే పురుగుల నుండి కాపాడవచ్చు.
- పసుపు ఎసెన్షియల్ ఆయిల్ నిల్వ ధాన్యంలో ఆశించే సైటోఫిలస్ ఒరైజే, రైజోపెర్తా డామినికాపై కీటకనాశక చర్యను ప్రదర్శించింది (గంగ్వార్ అండ్ తివారి, 2017).
- పసుపు హెక్సేన్ ద్రావణం రెటిక్యులిటెర్మెస్ ప్లాలిపెస్‌పై టెర్మిటిసైడల్ చర్యను ప్రదర్శించింది (రాజె, అతని అనుచరులు, 2015).
- పసుపు ద్రావణం రైస్‌వీవిల్, సైటోఫిలస్ జియామెయిస్‌పై మధ్యమ వికర్షక చర్యను ప్రదర్శించింది (ఇషీ, అతని అనుచరులు, 2010).
- పసుపు నీటి ద్రావణం సుడిదోమ (నీలపర్వత లూజెన్స్), ఆకుపచ్చ దీపపు పురుగులు (నెషోటెటిక్స్ స్పీ.), డైమండ్ బ్యాక్‌మాత్ (ఫ్లూటెల్లా క్ౙెåలాస్టెల్లా), ఆసియన్ కార్న్‌బోరర్ (ఆస్ట్రినియా ఫర్నాలిస్)పై కాంటాక్ట్ మరియు ఓవిసైడల్ విష చర్యలను ప్రదర్శించింది. (మొరాల్లోరీజీసస్, అతని అనుచరులు, 1993).
- దక్షిణ భారతదేశంలోని వయనాడ్ జిల్లాలో రైతులు అత్యధికంగా ఉపయోగించే జీవపురుగు మందు మొక్కల ఇన్ఫర్మెంట్ కన్సెన్సన్ ఫాక్టర్ (ఐసియఫ్) ఈ క్రింది విధంగా ఉంది. వేప (1.00), వెల్లుల్లి (0.97), పొగాకు (0.94), అల్లం (0.71), కానుగ (0.64), పసుపు (0.64) (జాన్ అండ్ సుజన, 2014).
- ప్రత్తిలో పంటనాశించే రసం పీల్చే పురుగులు, దీపపు పురుగులు (ఆమ్రాస్కారేవస్తాన్స్), తామర పురుగులు (త్రిప్స్‌లబాసి), తెల్లదోమ (బెమిసియా టబాసి)ల నివారణకు పెప్పర్‌మింట్ (మెంతా పైపరేట), పసుపు (కర్కుమ లాంగా), మిరప (క్యాప్సికం ఆన్యుయమ్), అల్లం (జింజిబెర్ అఫిసినాలిస్), జిల్లేడు (కలోట్రాపిస్ ప్రాసెర), కాకర (మోమార్డికా చారాంటియా), గోరింట (లాసోనియా ఇనర్మిస్)ల ప్రభావాన్ని క్షేత్ర ప్రయోగాలలో పరీక్షించారు. అన్ని మొక్కలు ప్రత్తి పంటనాశించే జాసిడ్స్, త్రిప్స్, తెల్లదోమల సంఖ్యను సమర్ధవంతంగా తగ్గించాయి. వీటిలో అల్లం అత్యంత సమర్ధవంతంగా 83.3% జాసిడ్స్‌ని చంపింది. మిరప 78.3%, కాకర 68.2% జాసిడ్స్‌ని చంపాయి అత్యధిక దిగుబడులు అల్లం (2304.4 కి./హె.), మిరప (2082.2 కి./హె.) కాకర (2000 కి.హె.)లో నమోదయ్యాయి (అసిఫ్, అతని అనుచరులు, 2016).
- పసుపు, వేప, వెల్లుల్లి ఇథనాల్ ద్రావణాలు మాగుడు తెగులు కారక శిలీంద్రం పిథియం అఫానిడెర్మేటం శిలీంద్ర పెరుగుదలను అరికట్టాయి (పర్వీన్ అండ్ శర్మ, 2014; డన, అతని అనుచరులు, 2010; సింగ్, అతని అనుచరులు, 2010).
రైతునేస్తం ప్రచురణ ‘ఔషధ వేదం’ పుస్తకం కొరకు ఫోన్: 9676797777కు సంప్రదించండి.
